مغز در خطر فشارخون؛ بالا یا پایین تفاوتی ندارد

به گزارش خبرگزاری صداوسیما مرکزی، نوسان فشارخون به اندازه فشارخون بالا برای مغز خطرناک است.

نتایج یک مطالعه تازه در دانشگاه کالیفرنیای جنوبی نشان می‌دهد نوسان لحظه‌به‌لحظه فشار خون از هر ضربان تا ضربان بعدی قلب، می‌تواند به اندازه عدد کلی فشار خون برای سلامتی مغز اهمیت داشته باشد.

متخصصان در این مطالعه دریافتند سالمندانی که فشار خونشان بین ضربان‌ها بیشتر نوسان دارد، حتی اگر فشار به طور کلی با دارو به‌خوبی کنترل شده باشد، حجم مغزشان در نواحی مرتبط با حافظه کوچک‌تر می‌شود و نشانه‌هایی از آسیب به سلول‌های عصبی آنان مشاهده می‌شود.

فشار خون در هر ضربان قلب، کمی بالا یا پایین می‌رود، یعنی برخلاف تصور عمومی، عددی همیشه ثابت نیست و بدن دائما آن را تنظیم می‌کند.

در حالت طبیعی، این تغییرات اندک هستند و نشان می‌دهند سیستم تنظیم فشار خون بدن (از طریق اعصاب و رگ‌ها) به‌خوبی کار می‌کند، اما وقتی این نوسان‌ها خیلی زیاد یا نامنظم شوند، مثلا فشار خون بین دو ضربان متوالی به شکل قابل‌توجهی بالا و پایین برود، نشانگر اختلال در تنظیم خودکار جریان خون است و این رفتار ناپایدار بین هر ضربان قلب می‌تواند برای مغز خطرناک باشد.

به گفته متخصصان، سالمندانی که تغییرات ضربان‌به‌ضربان بیشتری در فشار خون داشتند، دچار کاهش حجم مغز در نواحی مرتبط با حافظه شدند و سطح پروتئینی به نام «نوروفیلامنت لایت» (NfL) در مغزشان افزایش یافت که نشانه‌ای از آسیب به سلول‌های عصبی است.

به گزارش فاکس‌نیوز، این پژوهش روی ۱۰۵ فرد ۵۵ تا ۸۹ ساله انجام شد به این صورت که وقتی مغز شرکت‌کنندگان اسکن می‌شد، فشار خون آنها نیز به‌صورت پیوسته به مدت چند دقیقه اندازه‌گیری شد. محققان محکمی (سختی) شریان‌ها و میزان تغییر فشار خون میان ضربان‌ها را نیز ثبت کردند.

نتیجه نشان داد حتی در افرادی با فشار خون متوسط و به‌ظاهر سالم، آنهایی که در فشار خونشان، نوسان بیشتری داشتند و شریان‌هایشان سفت‌تر بود، نشانه‌هایی از پیری مغز از جمله کوچک‌تر شدن هیپوکامپ و قشر «انتورینال» مشاهده شد که از نخستین نواحی درگیر در بیماری آلزایمرند. سطح نوروفیلامنت لایت نیز در خون آنها بالاتر بود که نشانه آسیب سلول‌های عصبی است

این یافته‌ها حتی پس از در نظر گرفتن عواملی مانند سن، جنسیت و میانگین فشار خون، همچنان معنی‌دار ماندند که نشان می‌دهد خود نوسان‌های فشار خون و نه فقط عدد کلی آن، ممکن است عامل خطر مهمی برای سلامتی مغز باشد.

با وجود اهمیت نتایج، متخصصان خاطرنشان می‌کنند این مطالعه، ارتباط آماری را نشان می‌دهد و دلیل قطعی را ثابت نمی‌کند.

به نوشته ایندیپندنت، در حال حاضر، برای کنترل مستقیم این نوسان‌ها درمان خاصی وجود ندارد و دارو‌های فعلی فقط بر کاهش میانگین فشار خون تمرکز دارند و این نوسان‌ها را به‌طور کامل مهار نمی‌کنند. با این حال، کنترل منظم فشار خون و مصرف دارو‌های تجویزشده همچنان برای پیشگیری از آسیب مغزی و کاهش حافظه اهمیت زیادی دارد.