پخش زنده
امروز: -
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، توسعه هوش مصنوعی را همزمان بر دو پایه زیرساخت پردازشی و دادهای قدرتمند در داخل و ارتباط علمی و فناورانه پایدار با جهان دانست و گفت: ارتباط پایدار از پیشنیازهای توسعه هوش مصنوعی است.

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما ، سیدستار هاشمی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات درباره محدودیتهای اینترنتی در جنگ رمضان گفت: به شکل طبیعی مجموعه وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات همواره علاوه بر مأموریتهای محوله برای تسهیلگری و توسعه، در خط مقدم تعامل با مردم، بازار و کسبوکارهای اقتصاد دیجیتال و سایر صنایع وابسته به اینترنت قرار دارد. بنابراین، پیامدها و هزینههای هرگونه اختلال در ارتباطات، حتی پیش از وقوع آن، برای مجموعه وزارت ارتباطات و همکاران ما روشن است.
وی افزود: بر این اساس، وزارت ارتباطات از همان روزهای نخست بر این باور بود که محدودیت ارتباطی باید تا حد امکان مدیریتشده، هدفمند و کوتاهمدت باشد و نباید یک تصمیم موقت به وضعیتی فرسایشی تبدیل شود. در شرایط جنگی، طبیعتاً ملاحظات امنیتی و الزامات کشور باید مورد توجه قرار گیرد و وزارت ارتباطات نیز خود را در برابر این ملاحظات مسئول میداند. اما همزمان وظیفه ما این است که آثار فنی، اقتصادی و اجتماعی هر تصمیم را نیز بهصورت مستمر ارزیابی و به مقامها و نهادهای بالادستی گزارش دهیم.
وی همچنین درباره تشکیل ستاد ویژه فضای مجازی گفت: تشکیل ستاد ویژه را باید اقدامی مهم برای ایجاد هماهنگی و همافزایی میان دستگاههای مسئول در موضوعی چندوجهی دانست. رئیسجمهوری با توجه به شرایط کشور و ضرورت ایجاد انسجام در حکمرانی فضای مجازی، دستور تشکیل این ستاد را صادر کرد و مسئولیت آن را به دکتر عارف سپرد. شخصیتی که هم سابقه مدیریتی در حوزه ارتباطات دارد و هم با ابعاد فنی و اقتصادی این حوزه آشناست.
هاشمی درباره کاهش محدودیتهای اینترنتی نیز گفت: طبیعی است که درباره موضوعی با این میزان اهمیت، دیدگاههای مختلفی وجود داشته باشد و اتفاقاً نقطه قوت یک سازوکار تصمیمگیری ملی این است که این دیدگاهها شنیده شود. در ستاد ویژه تلاش شد مسأله صرفاً از یک زاویه دیده نشود و هم ملاحظات امنیتی و پایداری شبکه مورد توجه قرار گیرد و هم آثار اقتصادی و اجتماعی، وضعیت خدمات حیاتی، نیازهای علمی و آموزشی و الزامات حکمرانی فضای مجازی.
وی افزود: یکی از درسهای مهم دوره اخیر این بود که برای همه ذینفعان و دستگاههای مسئول روشن شد «اینترنت» صرفاً یک خدمت ارتباطی نیست. بنابراین، وقتی اختلال ارتباطی میتواند بر بانکداری، تجارت، آموزش، سلامت، حملونقل، کسبوکار و امنیت سایبری اثر بگذارد، تصمیمگیری درباره آن نیز باید چندبعدی باشد. در نهایت، جمعبندی بر این مبنا شکل گرفت که بازگشت ارتباطات به شرایط عادی، با توجه به مجموعه ملاحظات و ارزیابیهای انجامشده، در جهت منافع ملی است.
وزیر ارتباطات درباره رفع محدودیتهای اینترنتی در ستاد ویژه فضای مجازی با توجه به بخش خصوصی و کسبوکارهای اینترنتی افزود: تصمیمگیری بدون شنیدن صدای بخش خصوصی، بهویژه در موضوعی که مستقیماً بر اقتصاد دیجیتال اثر میگذارد، نمیتواند تصویر کاملی از واقعیت ارائه دهد. یکی از اصولی که همواره بر آن تأکید داشتهایم این است که سیاستگذاری فضای مجازی بدون شناخت واقعیتهای میدان و مشارکت بخش خصوصی امکانپذیر نیست. به همین منظور برای نخستین بار، مدیرعامل شرکت مخابرات ایران به جلسات شورای معاونان وزارت ارتباطات دعوت شد. همچنین نمایندگان تشکلهای خصوصی در کمیسیون تنظیم مقررات، کارگروه ویژه اقتصاد دیجیتال و ستاد ویژه راهبری و ساماندهی فضای مجازی حضور فعال دارند.
هاشمی افزود: در همین راستا، با پیگیری و گاه میزبانی وزارت ارتباطات، نشستهای متعددی میان فعالان بخش خصوصی و رؤسای قوا، رئیسجمهوری، معاون اول، وزیران و مدیران سایر نهادهای مرتبط با اقتصاد دیجیتال، بهمنظور طرح مشکلات و تسهیل فضای کسبوکارها برگزار شده است. زیرا در مجموعه وزارت ارتباطات باور داریم وقتی درباره اینترنت صحبت میکنیم، در واقع درباره زندگی میلیونها کاربر، هزاران کسبوکار، پژوهشگران، دانشگاهها، شرکتهای دانشبنیان و زنجیرهای از خدمات صحبت میکنیم.
وی افزود: در همین راستا، در فرایند کارشناسی، آثار محدودیتها بر کسبوکار، اقتصاد دیجیتال، خدمات، آموزش و پژوهش مورد توجه قرار گرفت و گزارشهای دستگاههای مختلف در تصمیمگیریها مؤثر بود.
وزیر ارتباطات گفت: تصمیم درباره اینترنت باید با حداکثر دقت، بررسی همه پیامدها و در چارچوب سازوکارهای قانونی کشور اتخاذ شود. هیچ تصمیمی درباره ارتباطات را نمیتوان بدون در نظر گرفتن آثار آن بر مردم، اقتصاد، خدمات حیاتی و امنیت کشور اتخاذ کرد.
وی افزود:ما در وزارت ارتباطات معتقدیم رویکرد درست، «نه انزوای دیجیتال و نه وابستگی مطلق؛ بلکه توسعه متوازن و هوشمندانه» است. یعنی هم باید تابآوری داخلی را افزایش دهیم و هم از ظرفیتهای ارتباطی و فناورانه جهان برای توسعه کشور استفاده کنیم. هدف باید این باشد که با تقویت زیرساختها و سازوکارهای مدیریت بحران، دامنه و هزینه اختلالها به حداقل برسد. این نگاه، هم با الزامات امنیتی کشور سازگارتر است و هم با حقوق مردم و نیازهای توسعهای ایران.
وزیر ارتباطات درباره تشکیل ستاد ویژه فضای مجازی افزود: در شرایط بحرانی، طبیعتاً همه اطلاعات را نمیتوان منتشر کرد و ملاحظات امنیتی باید رعایت شود، اما این موضوع به معنای کنارگذاشتن اطلاعرسانی نیست. یکی از مأموریتهای مهم دبیرخانه و کارگروههای ستاد ویژه، کمک به هماهنگی بیشتر در سیاستگذاری فضای مجازی است. به اعتقاد من، بخشی از این هماهنگی باید به نحوه اطلاعرسانی نیز مربوط باشد تا مردم و کسبوکارها در زمان بحران بدانند وضعیت شبکه چیست، چه تصمیمی گرفته شده و چشمانداز خدمات چگونه است.
وی درباره دسترسی دانشگاهها، پژوهشگران و دانشجویان به منابع علمی و ابزارهای آموزشی در دوره محدودیت اینترنت گفت:امروز بخش بزرگی از پژوهش، همکاری علمی، دسترسی به مقالات، استفاده از منابع آموزشی، توسعه نرمافزار و حتی آموزش دانشجویان به ارتباطات بینالمللی وابسته است. این موضوع در حوزههای نوظهوری مانند هوش مصنوعی اهمیت دوچندان دارد. نمیتوان از دانشگاه و پژوهشگر انتظار داشت در مرزهای دانش حرکت کند، اما دسترسی او به منابع، ابزارها و شبکه علمی جهانی را نادیده گرفت.
وزیر ارتباطات افزود: پایداری ارتباطات باید بهعنوان بخشی از زیرساخت علم و فناوری کشور دیده شود، نه یک خدمت جانبی.
هاشمی درباره هوش مصنوعی گفت: اصولاً ارتباط پایدار یکی از پیشنیازهای توسعه هوش مصنوعی است. هوش مصنوعی فقط به خرید تجهیزات و ایجاد مراکز پردازشی محدود نمیشود. دسترسی به منابع علمی، مدلها، دادهها، نرمافزارها، همکاریهای پژوهشی و شبکه جهانی دانش نیز بخشی از این زنجیره است. از سوی دیگر، آسیب به زیرساختهای علمی و دانشگاهی در جریان جنگ، موضوعی بسیار جدی است. جامعه علمی سرمایهای است که طی دههها شکل گرفته و حفظ آن فقط با بازسازی فیزیکی ساختمانها ممکن نیست. استمرار فعالیت پژوهشگران، دسترسی آنها به منابع و امکان همکاری علمی نیز بخشی از تابآوری علمی کشور است.
وی افزود: به همین دلیل، توسعه هوش مصنوعی باید همزمان بر دو پایه استوار باشد: زیرساخت پردازشی و دادهای قدرتمند در داخل و ارتباط علمی و فناورانه پایدار با جهان. این دقیقاً با همان سیاست «نه انزوای دیجیتال و نه وابستگی مطلق» سازگار است.
هاشمی درباره سرمایهگذار خارجی یا حتی سرمایهگذار داخلی در اقتصاد دیجیتال ایران گفت: سرمایهگذار بیش از هر چیز به پیشبینیپذیری نیاز دارد. سرمایهگذاری در اقتصاد دیجیتال، بهویژه در بخشهای زیرساختی مانند توسعه فیبرنوری که دوره بازگشت سرمایه طولانی است، زمانی شکل میگیرد که فعال اقتصادی بتواند برای سه یا پنج سال آینده مدل کسبوکار خود را طراحی کند و مطمئن باشد زیرساخت ارتباطی یکی از متغیرهای غیرقابلپیشبینی آن نخواهد بود.
وی افزود: قاعدتاً ارائه تضمین مطلق برای آینده، با توجه به حدود اختیارات و تقسیم مسئولیتهای یادشده، در حیطه اختیارات وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات نیست. اما میتوانیم و باید کاری کنیم که زیرساخت داخلی کشور تابآورتر شود، خدمات حیاتی حتی در شرایط بحران ادامه پیدا کند و تصمیمهای ارتباطی بر اساس ارزیابی چندجانبه و با کمترین اثر بر اقتصاد اتخاذ شود.
هاشمی درباره توجه همزمان به تاب آوری زیرساخت و اقتصاد دیجیتال گفت: شاید مهمترین تفاوت، تلاش برای نهادینهکردن زودتر همین نگاه چندبعدی به اینترنت بود. تجربه این دو سال ثابت کرد که تصمیمهای ارتباطی را نمیتوان صرفاً در چارچوب فنی یا حتی صرفاً امنیتی دید. امروز بیش از گذشته رویکرد مجموعه دولت و وزارت ارتباطات مورد تأیید است که توجه همزمان به تابآوری زیرساخت، اقتصاد دیجیتال، حقوق مردم، امنیت سایبری، علم و فناوری و اعتماد عمومی غیرقابل اجتناب است. اینها در مقابل یکدیگر نیستند و اتفاقاً در یک حکمرانی کارآمد باید یکدیگر را تقویت کنند.
وی افزود: اگر قرار است ایران در اقتصاد دیجیتال و هوش مصنوعی جایگاه شایستهای داشته باشد، باید از امروز زیرساخت و قواعدی را طراحی کنیم که میان امنیت، توسعه و دسترسی پایدار تعادل ایجاد کند.
هاشمی درباره تحقق وعده دولت در حوزه فناوری نتوانسته گفت: یکی از مهمترین اهداف، افزایش سهم اقتصاد دیجیتال در تولید ناخالص داخلی و ایجاد زیرساختهای لازم برای توسعه فناوریهای نوین، از جمله هوش مصنوعی است. در کنار این موضوع، طرحهایی عظیم و آیندهساز یعنی کلانپروژه ملی توسعه فیبرنوری و نسل پنجم ارتباطات سیار هستند که به عنوان بالهای توسعه اقتصاد دیجیتال با تمام توان و ظرفیتهای وزارت ارتباطات و بخش خصوصی در حال پیشبرد هستند.
وی افزود: اینها اهداف بزرگی هستند، اما تحقق آنها فقط در اختیار وزارت ارتباطات نیست. کمااینکه توسعه فیبرنوری و نسلهای پیشرفته ارتباطات سیار به همکاری دیگر وزارتخانهها و نهادهایی مانند شهرداریها در سراسر کشور نیاز دارد.
هاشمی افزود: اقتصاد دیجیتال نیز یک زیستبوم است و به تضمین سرمایهگذاری، نظام بانکی، آموزش، مقررات، رفع موانع کسبوکار، توسعه پلتفرمها، شبکه ملی اطلاعات، امنیت و زیرساختها نیاز دارد و تحقق آن به همکاری بخش خصوصی و دستگاههای متعدد وابسته است. بنابراین، مهمترین کار ما این است که موانع این زیستبوم را یکییکی کاهش دهیم و از سیاستهای مقطعی فاصله بگیریم. توسعه دیجیتال با یک پروژه یا یک وزارتخانه اتفاق نمیافتد، بلکه با توجه به شتاب توسعه و ظهور لحظهای فناوریهای نوین، فرایندی ملی و مستمر است.
وی همچنین درخصوص مدیریت ارتباطات کشور در ایام جنگ افزود: تجربه جنگ اخیر نشان داد رویکردی که ما به دنبال آن هستیم، پاسخگوی نیاز کشور است و آینده ایران در گرو نه انزوای دیجیتال و نه وابستگی مطلق، بلکه توسعه متوازن و هوشمندانه است. توسعهای که در آن هم توان و استقلال داخلی را به حداکثر میرسانیم و هم خودمان را از دانش، بازار و ظرفیتهای جهانی محروم نمیکنیم.
هاشمی گفت: این رویکردی است که امروز بسیاری از کشورها نیز در حکمرانی فضای مجازی در پیش گرفتهاند. آنها نه حاضر به واگذاری کامل حکمرانی، حقوق ملی و اقتصاد دیجیتال خود به شرکتهای بزرگ فناوری هستند و نه مرزهای سایبری خود را به روی تعامل و استفاده از ظرفیتها و ابزارهای بینالمللی بستهاند.
وی افزود: ایجاد زیست بوم دیجیتال سالم، امن و رقابتی و در دسترس باید پیگیری شود. بهطور کلی، درباره هر پلتفرم و خدمتی باید در چارچوب سیاستها و سازوکارهای قانونی کشور تصمیمگیری شود و وزارت ارتباطات نیز خود را مقید به همین چارچوب میداند. اما یک اصل برای ما روشن است: کیفیت و دسترسی مردم به خدمات دیجیتال باید بهگونهای باشد که بتواند نیازهای واقعی جامعه، بویژه در حوزه آموزش، پژوهش، کسبوکار و نوآوری را پاسخ دهد. لذا مسأله اصلی، ایجاد زیستبومی دیجیتال، سالم، امن، رقابتی و در دسترس است که در آن هم خدمات داخلی رشد کنند و هم جامعه از فرصتهای علمی و فناورانه جهان محروم نماند.